Czym jest prasa krawędziowa i jak działa
Prasa krawędziowa (krawędziarka) to maszyna do gięcia blach, w której stempel zamocowany w belce górnej dociska arkusz do matrycy w kształcie litery V, formując zadany kąt. Gięcie blachy na prasie krawędziowej CNC przebiega według programu: sterownik ustawia zderzak, głębokość zejścia belki i kolejność gięć, a operator podaje i obraca detal. O możliwościach maszyny decydują nacisk (tonaż) oraz długość gięcia - w ofercie Durma od 1,2 m i 40 T do 6 m i 600 T, a w projektach specjalnych do 12 m i ponad 2000 T. Powtarzalność kąta na całej długości detalu zapewnia sterowana numerycznie kompensacja ugięcia stołu dolnego, a dokładność wymiarów - precyzyjnie pozycjonowany zderzak tylny. Wzmocniona, odprężana rama gwarantuje stabilność geometrii maszyny w długotrwałej eksploatacji.
Budowa prasy krawędziowej CNC
Konstrukcję prasy krawędziowej tworzą dwa stojaki boczne połączone belką dolną (stołem) oraz ruchoma belka górna, napędzana cylindrami hydraulicznymi, serwonapędem hydraulicznym lub napędem elektrycznym. Ruch każdego końca belki sterowany jest niezależnie (osie Y1 i Y2), dzięki czemu sterownik CNC utrzymuje równoległość belki i stołu podczas gięcia. Za położenie blachy odpowiada zderzak tylny z palcami przesuwanymi w osi X (głębokość) i R (wysokość). W stole dolnym pracuje układ kompensacji ugięcia, który wyrównuje odkształcenie maszyny pod obciążeniem, tak aby kąt gięcia był jednakowy na środku i na końcach detalu. Uzupełnieniem są mocowania narzędzi, podpory blachy oraz osłony bezpieczeństwa strefy roboczej.
Hydrauliczna, serwo-hydrauliczna czy elektryczna?
Hydrauliczna AD-S to sprawdzona, mocna maszyna do codziennej produkcji - od cienkich blach po grube elementy konstrukcyjne. Hybrydowa serwo-hydrauliczna AD-SERVO gnie z tą samą siłą, ale jej pompa pracuje tylko wtedy, gdy jest potrzebna - stąd według producenta do 72% mniej energii i dużo cichsza hala. Elektryczna AD-ES w ogóle nie ma oleju: belkę poruszają serwomotory przez śruby kulowe, więc jest najczystsza, najcichsza i najbardziej dokładna w gięciu mniejszych elementów. O wyborze decydują grubość materiału, długość gięcia, wielkość produkcji i koszty energii.
| Parametr | Durma AD-S | Durma AD-SERVO | Durma AD-ES |
|---|
| Napęd | hydrauliczny | hybrydowy serwo-hydrauliczny | elektryczny |
| Długość gięcia | 1,2-6 m | 3-6 m | 1,25-2,5 m |
| Nacisk | 60-400 T | 135-600 T | 40 T |
| Osie CNC w standardzie | Y1, Y2, X, R | Y1, Y2, X, R | Y1, Y2, X, R |
| Kompensacja ugięcia stołu | sterowana CNC | sterowana CNC | - |
| Olej w układzie | tak | zmniejszona ilość, pompa zatrzymuje się w przestoju | brak - napęd elektryczny |
| Zużycie energii | standardowe | do 72% niższe (dane producenta) | o 40% niższe (dane producenta) |
| Projekty specjalne | do 12 m, ponad 2000 T | do 12 m, ponad 2000 T | - |
| Typowe zastosowanie | produkcja ogólna i ciężka | produkcja ogólna i ciężka przy niższych kosztach eksploatacji | precyzyjne gięcie małych elementów |
Jak dobrać nacisk prasy krawędziowej
Wymagany nacisk zależy od grubości i wytrzymałości materiału, długości linii gięcia oraz szerokości rowka matrycy. Im szersza matryca, tym mniejsza potrzebna siła, ale większy promień wewnętrzny i szerszy ślad na blasze; w gięciu swobodnym przyjmuje się zwykle szerokość V równą około 8 grubościom blachy. Poniższa tabela podaje orientacyjne wartości dla stali konstrukcyjnej o wytrzymałości na rozciąganie około 420 MPa. Dla stali nierdzewnej nacisk należy zwiększyć o około 50%, dla aluminium można go obniżyć o 40-50%.
| Grubość blachy | Szerokość matrycy V | Promień wewnętrzny (ok.) | Nacisk na 1 m gięcia (ok.) |
|---|
| 1,0 mm | 8 mm | 1,3 mm | 7-8 T |
| 1,5 mm | 12 mm | 2 mm | 11 T |
| 2,0 mm | 16 mm | 2,5 mm | 15 T |
| 3,0 mm | 24 mm | 4 mm | 23 T |
| 4,0 mm | 32 mm | 5 mm | 30 T |
| 5,0 mm | 40 mm | 6,5 mm | 38 T |
| 6,0 mm | 50 mm | 8 mm | 46 T |
| 8,0 mm | 63 mm | 10 mm | 61 T |
| 10,0 mm | 80 mm | 13 mm | 76 T |
Wartości orientacyjne dla gięcia swobodnego. Dobór ostateczny wykonuje się na podstawie tabel narzędziowych i próbek materiału; przy dogniataniu nacisk rośnie kilkukrotnie.
Metody gięcia: swobodne, dogniatanie, kalibrowanie
W gięciu swobodnym stempel nie dociska blachy do dna matrycy - kąt wynika z głębokości zejścia belki, więc jednym zestawem narzędzi można wykonać wiele kątów przy najmniejszym nacisku. Dogniatanie dociska blachę do ścianek matrycy, a kąt narzędzi odpowiada kątowi detalu; daje wyższą dokładność i mniejsze sprężynowanie, ale wymaga kilkukrotnie większej siły. Kalibrowanie stosuje nacisk na tyle duży, że materiał odkształca się plastycznie w całym przekroju - eliminuje sprężynowanie, jednak ze względu na obciążenie narzędzi używane jest rzadko. Sterowanie CNC pras Durma pozwala zaprogramować każdą z tych metod w ramach jednego programu gięcia.
Narzędzia do pras krawędziowych
Na jakość gięcia w równym stopniu wpływają maszyna i narzędzia: stemple o różnych kątach i promieniach, matryce jedno- i wielorowkowe, narzędzia segmentowe do skomplikowanych detali oraz specjalne, np. do gięcia profili Z lub zawijania. W ofercie Pol-Sver znajdują się narzędzia do pras krawędziowych włoskiej firmy Eurostamp, dobierane do posiadanego systemu mocowania i profilu produkcji.
Sterowanie, oprogramowanie i automatyzacja
Wszystkie serie wyposażone są w sterowanie CNC z osiami Y1, Y2, X, R w standardzie oraz możliwością rozbudowy o kolejne sterowane osie. Programy gięcia można przygotować offline w oprogramowaniu CAD/CAM Metalix. Prasy Durma pracują również w układach tandem oraz w celach zrobotyzowanych, w których robot przemysłowy obsługuje prasę - rozwiązania te dobieramy indywidualnie do produkcji klienta. W przypadku długich, powtarzalnych krawędzi prasę warto zestawić z zaginarko-krawędziarkami.
Dostawa, uruchomienie i serwis
Pol-Sver dostarcza prasę, wykonuje montaż i uruchomienie oraz szkoli operatorów w zakresie obsługi i programowania. Maszyny objęte są serwisem gwarancyjnym i pogwarancyjnym realizowanym na terenie całej Polski, z dostępem do części zamiennych. Przed zakupem możliwa jest prezentacja maszyn w salonie w Warszawie oraz próby gięcia na detalach klienta - szczegóły ustala dział sprzedaży.